Sektör temsilcileri, hem üretim miktarındaki artış hem de ürün kalitesindeki yükseliş sayesinde Türkiye'nin uluslararası pazarlarda daha güçlü bir konuma ulaşabileceğini değerlendiriyor.
Geçen Yılın Kayıpları Bu Sezon Yerini Bolluğa Bıraktı
Uludağ Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Taner, geçen yıl Türkiye genelinde etkili olan zirai don nedeniyle başta kiraz olmak üzere birçok meyvede ciddi rekolte kaybı yaşandığını hatırlattı. Üretimdeki düşüşün ürün fiyatlarını yükselttiğini ve ihracat miktarını olumsuz etkilediğini belirten Taner, bu yıl ise tam tersine güçlü bir üretim sezonunun yaşandığını ifade etti.
Taner'e göre kış aylarında hava koşullarının uygun seyretmesi, ağaçların yeterince dinlenmesini sağladı. İlkbaharda gerçekleşen tozlanma döneminde arı faaliyetlerinin verimli olması da meyve tutumunu olumlu etkiledi. Bu gelişmeler, birçok üründe olduğu gibi kirazda da yüksek verimin önünü açtı.
Yağışlar Üretim Kalitesine Önemli Katkı Sağladı
Bu sezon etkili olan yağışlar , üreticiler açısından önemli avantajlar sundu. Hamdi Taner, yeterli yağış sayesinde meyvelerin gelişiminin olumlu ilerlediğini ve ürün kalitesinin geçen yıllara göre daha yüksek seviyeye ulaştığını söyledi.
Çukurova ve Ege Bölgesi'nde zaman zaman mantar hastalıklarının görüldüğünü belirten Taner, buna rağmen mevcut iklim koşullarının üretim açısından olumlu ilerlediğini dile getirdi. Hava sıcaklıklarının dengeli seyretmesiyle birlikte kiraz başta olmak üzere birçok üründe kalite seviyesinin oldukça yüksek olduğunu vurguladı.
Taner, kaliteli ürünün hem iç piyasada hem de ihracat yapılan ülkelerde Türkiye'ye rekabet avantajı sağladığını ifade etti. Ayrıca geçen yıla kıyasla ürün fiyatlarının daha ulaşılabilir seviyelerde bulunduğunu ve bunun ihracatı destekleyen önemli unsurlardan biri olduğunu belirtti.
Avrupa Pazarındaki Gelişmeler Türkiye Lehine Döndü
Bu yıl Avrupa ülkelerinde de meyve üretiminin yüksek seviyede gerçekleştiğini belirten Taner, özellikle sezonun ilk bölümünde ihracat fiyatlarının bu nedenle baskı altında kaldığını söyledi. Haziran ayında ihracatçıların fiyatlama konusunda zorlandığını ifade eden Taner, temmuz ayıyla birlikte piyasa koşullarının değişmeye başladığını aktardı.
Özellikle İspanya, İtalya ve Fransa'da yaşanan aşırı sıcaklıklar , kirazın normalden daha erken olgunlaşmasına neden oldu. Bu durumun söz konusu ülkelerde hasat sezonunun erken tamamlanmasını sağlayacağını belirten Taner, Türkiye'nin sezonun ikinci yarısında daha avantajlı bir konuma geçmesini beklediklerini dile getirdi.
Üreticiden alınan ürün fiyatlarının yükselmesi gerektiğini söyleyen Taner, Avrupa'daki arz fazlası nedeniyle fiyatların makul seviyelerde kaldığını ancak sezonun ilerleyen döneminde üreticilerin daha yüksek gelir elde edebileceğini ifade etti.
Rusya ve Avrupa Türk Kirazına Talebi Artırdı
Taner, bu sezon ihracat pazarlarında Rusya'nın öne çıkan ülkelerden biri olduğunu belirtti. Özbekistan tarafındaki üretim eksikliği nedeniyle Türkiye'den Rusya'ya daha fazla kiraz gönderildiğini söyledi.
Bununla birlikte Avrupa'nın Türkiye için en önemli ihracat pazarı olmayı sürdürdüğünü vurgulayan Taner, özellikle Almanya, İngiltere ve Hollanda'nın en fazla ihracat yapılan ülkeler arasında yer aldığını kaydetti. Temmuz ayında İtalya'nın da yeniden alım yapmaya başladığını , ayrıca Avusturya ve Polonya'ya önemli miktarda kiraz ihracatı gerçekleştirildiğini ifade etti.
Sektör temsilcileri, ürün kalitesinin yüksek olması sayesinde Türkiye'nin Avrupa pazarındaki rekabet gücünü koruyacağını değerlendiriyor.
Çin Pazarı İçin Yeni İhracat Süreci Başladı
Kiraz ihracatında dikkat çeken gelişmelerden biri de Çin pazarı oldu. Hamdi Taner, geçtiğimiz haftalarda Çinli yetkililerin Türkiye'ye gelerek ilgili kurumlarla çeşitli temaslarda bulunduğunu açıkladı.
Daha önce 2019 ve 2020 yıllarında Çin'e yönelik ihracat denemeleri yapıldığını ancak karantina uygulamalarındaki sorunlar nedeniyle istenen sonucun alınamadığını hatırlatan Taner, yeni dönemde uygulanan yöntemlerin değiştirildiğini söyledi.
Yeni karantina prosedürleri sayesinde ürünlerin daha güvenli şekilde Çin'e ulaştırılabileceğini belirten Taner, iki ülke arasında yürütülen teknik çalışmaların olumlu ilerlediğini ifade etti.
İhracatta Yeni Hedefler Güç Kazandı
Taner, ABD'nin uygulanan tarifeler nedeniyle Çin pazarındaki etkinliğinin azalmasının Türkiye açısından yeni fırsatlar oluşturduğunu değerlendirdi. Türkiye'nin kaliteli kiraz üretimiyle bu boşluğu değerlendirebileceğini belirten Taner, beklentilerinin bu yılın sonuna doğru veya en geç gelecek yıl Çin'e kiraz ihracatının yeniden başlaması olduğunu söyledi.
Sektör temsilcileri, yüksek rekolte, güçlü ürün kalitesi ve yeni ihracat pazarlarının devreye girmesiyle birlikte Türk kirazının uluslararası pazardaki payını artırmasını bekliyor. Üretimden ihracata kadar oluşan olumlu tablo , hem üreticilerin gelirini artırabilecek hem de Türkiye'nin yaş meyve ihracatına önemli katkı sağlayabilecek gelişmeler arasında gösteriliyor.